A A A

Murakami

Haruki Murakami

John Irving ontmoet David Lynch

Haruki Murakami is een schrijver met een gestaag groeiende leesaanhang. Tim Krabbé’s enthousiasme over Murakami’s werk in een uitzending van De wereld draait door zorgde ervoor dat de schrijver hier meer bekendheid kreeg. Krabbé vertelde over het verslavende karakter van de boeken en dat hij na lezing van al zijn werk meteen opnieuw was begonnen met het eerste boek.

Anders dan het beeld dat er veel heerst over Japanse literatuur is Haruki Murakami’s werk zeer toegankelijk terwijl het tegelijk complex is. Wellicht komt het door zijn jarenlange verblijf in o.a. de Verenigde Staten en zijn vertaalwerk. Murakami heeft o.a. boeken van John Irving in het Japans vertaald.
Zijn werk is humoristisch en surrealistisch met thema’s als vervreemding, eenzaamheid en verlangen naar liefde. In zijn werk levert hij op onnadrukkelijke wijze kritiek op het Japanse arbeidsethos en het kapitalisme en het gebrek aan spiritualiteit. Dat laatste komt naar voren in de karakters in zijn boeken die zich vaak buiten de maatschappij stellen op zoek naar hun bestemming, waarbij ze bijna gelaten alles over zich heen laten komen.

Opmerkelijk is dat Murakami ruwweg twee soorten romans schrijft. Romans waarin de liefde en (onmogelijke) relaties een belangrijke rol spelen. Het boek Norwegian Wood, waarmee hij doorbrak in Japan, is bijvoorbeeld het relaas van het verlies van een liefde, maar door de lichtvoetige toon absoluut geen zware kost.

Daarnaast schrijft hij romans waarin de liefde ook een belangrijk thema is, maar waarin het onderbewuste, dromen of parallelle werelden voor een magische sfeer zorgen. Zo speelt Johnny Walker, de man van het whiskeymerk, een rol in Kafka op het strand en trekt de hoofdpersoon in De Opwindvogelkronieken zich terug op de bodem van een put om de grenzen van zijn bewustzijn te verkennen. In deze boeken wordt het absurde volstrekt geloofwaardig en vanzelfsprekend en zijn ze geestverruimend voor de lezer.

Murakami is een fervent hardloper. Hij staat vroeg op om allereerst een flinke afstand af te leggen voordat hij zich aan het schrijven zet. Dat zorgt ervoor dat hij zijn geest vrijmaakt en zijn onderbewuste als inspiratie gebruikt. Zelf zei hij in één van zijn zeldzame interviews hierover, dat hij schrijft zoals hij leest. Hij weet ook vaak niet wat er op de volgende bladzijde komt. Dat geldt natuurlijk helemaal voor de lezer en zorgt ervoor dat je meegesleept wordt in zijn wereld.

In het Nederlands vertaald werk: